Elektronika 404Д: telewizor, który nie musiał stać przy gniazdku

Pięć i pół kilograma to niewiele jak na telewizor, ale wystarczająco dużo, by nie nosić go bez powodu. Elektronika-404Д mieściła czarno-biały kineskop o przekątnej 23 centymetrów w obudowie z uchwytem do przenoszenia. W opisie z 1977 roku najciekawsza jest jednak nie sama mała forma, lecz to, że odbiornik mógł pracować zarówno z sieci, jak i ze źródła prądu stałego.

Model zbudowany na wcześniejszym pomyśle

Biuletyn „Nowe towary” przedstawiał Elektronikę-404Д jako przenośny telewizor czarno-biały IV klasy, opracowany na bazie Elektroniki ВЛ-100. Nie był to więc nagły początek miniaturowej telewizji, tylko rozwinięcie wcześniejszej konstrukcji w kierunku większego ekranu i bogatszego odbioru.

Zachowano kompaktową formę, ale ulepszono układ. Model 404Д wykorzystywał 29 tranzystorów, 25 diod oraz jeden układ scalony. Producent umieścił w nim dodatkowy wzmacniacz w torze wizji, a układ synchronizacji i wstępny stopień dźwięku oparł na mikroukładzie K2УП453. Jak na urządzenie, które można było przenieść z pokoju do letniego domu, konstrukcja była już całkiem złożona.

Litera, która zmieniała sposób odbioru

Odmiana z literą Д w nazwie miała selektor pasma decymetrowego. W podstawowej konfiguracji telewizor odbierał programy w paśmie metrowym. Dla pasma decymetrowego stosowano antenę ramową i dodatkowy selektor kanałów. Można też było podłączyć antenę zewnętrzną.

Tę różnicę dało się zobaczyć w cenie. Biuletyn z 1977 roku podawał 260 rubli za telewizor bez selektora decymetrowego i 295 rubli za konfigurację, która go miała. Dodatkowe 35 rubli kupowało zatem konkretną możliwość odbioru, nie tylko literę w nazwie. To ceny z jednego oficjalnego opisu handlowego; nie mówią, jak łatwo było taki telewizor dostać w każdym mieście.

Nie tylko kabel z gniazdka

W danych technicznych znalazły się dwa warianty zasilania: 24 W z sieci i 12 W ze źródła prądu stałego. Publikacja z 1977 roku nie podaje napięcia tego źródła, dlatego nie przypisujemy temu wydaniu konkretnego akumulatora ani napięcia samochodowego. Późniejsze instrukcje i materiały opisują również zasilanie 12-woltowe, ale parametry różnych lat i wykonań łatwo pomylić.

Przenośność miała tu znaczenie praktyczne, a nie wyłącznie reklamowe. Obudowa otrzymała uchwyt, a konstrukcja przewidywała korzystanie z anteny teleskopowej w paśmie metrowym. W decymetrowym do gry wchodziła osobna antena ramowa. To nadal był telewizor wymagający sygnału, odpowiedniej anteny i zasilania, lecz można było ustawić go tam, gdzie nie było zwykłego gniazdka sieciowego.

Mezon i dalsze wykonania

W 1977 roku „Nowe towary” wskazywały leningradzki zakład kondensatorowy Mezon jako producenta Elektroniki-404Д. Późniejsze opisy wiążą rodzinę także z charkowskim zakładem Radiodietal. Te informacje nie muszą sobie przeczyć: dotyczą różnych okresów i zakładów. Nie ma jednak podstaw, by z dostępnych materiałów wyliczyć, kiedy dokładnie przenoszono produkcję albo ile egzemplarzy powstało w każdym miejscu.

Sam odbiornik pokazuje ciekawy rodzaj unifikacji. Jego konstrukcja rozwijała pomysł wcześniejszej Elektroniki ВЛ-100, ale drobne zmiany techniczne — selektor zakresu, dodatkowy stopień wzmacniania i zasilanie prądem stałym — decydowały o tym, w jakich warunkach można było oglądać program. Niewielka obudowa nie oznaczała uproszczenia wszystkiego do minimum.

Dane ogólne

Dane techniczne